Goedkoop ontslaan tijdens “corona-werkloosheid”? Het achterpoortje gaat dicht (update 20 mei 2020)

Sinds het uitbreken van de coronaviruscrisis doen heel wat bedrijven beroep op het systeem van tijdelijke werkloosheid wegens overmacht ten gevolge van de coronamaatregelen. Meer dan een miljoen Belgische werknemers zitten intussen in dat systeem. Maar wat als dit onvoldoende blijkt en de werkgever de arbeidsovereenkomst noodgedwongen moet opzeggen? Wordt de opzeggingstermijn dan geschorst? De wetgever grijpt in.

Schorsing van de opzeggingstermijn

In principe kan zowel de werknemer als de werkgever de arbeidsovereenkomst éénzijdig beëindigen mits het presteren van een wettelijk bepaalde opzeggingstermijn. In dat geval zal de werknemer de arbeidsovereenkomst blijven uitvoeren met behoud van loon. 

Als de werknemer de arbeidsovereenkomst beëindigt, zal de opzeggingstermijn gewoon doorlopen in geval van afwezigheid wegens bijvoorbeeld ziekte of vakantie. De opzeggingstermijn eindigt dan toch op de voorziene datum.

Als de werkgever de arbeidsovereenkomst beëindigt, zal de opzeggingstermijn daarentegen in de door de wet opgesomde limitatieve gevallen ophouden te lopen. Denk daarbij aan afwezigheid wegens klein verlet, jaarlijkse vakantie, zwangerschaps- en bevallingsrust, arbeidsongeschiktheid en tijdelijke werkloosheid wegens economische redenen. Het resultaat is dat de opzeggingstermijn zal worden verlengd met het aantal dagen van deze afwezigheden.

Tijdelijke werkloosheid wegens overmacht

Maar wat als de arbeidsovereenkomst wordt opgezegd vóór of tijdens een periode van tijdelijke werkloosheid wegens overmacht? In dat geval zou de opzeggingstermijn niet worden geschorst. Ook in het geval van corona-werkloosheid zou de opzeggingstermijn dus gewoon doorlopen. Concreet zou dit betekenen dat de werknemer van wie de opzeggingstermijn (gedeeltelijk) binnen de periode van corona-werkloosheid valt, zou terugvallen op een tijdelijke werkloosheidsuitkering. Dit in plaats van zijn normaal hoger loon, zoals normaal gezien het geval zou zijn.

Enkel voor het resterend gedeelte van de opzeggingstermijn, na de corona-werkloosheid, zou de werkgever nog loon of een opzeggingsvergoeding moeten betalen.

Goedkoop ontslag tijdens tijdelijke werkloosheid?

Het systeem van tijdelijke werkloosheid wegens overmacht werd in het leven geroepen om het aantal ontslagen om economische redenen te vermijden. Het zou zowel de werknemer als de werkgever bijkomend financiële ademruimte moeten geven in barre tijden. Dat dit systeem soms werd gebruikt voor het afwentelen van (een deel van) de kostprijs van het ontslag op de overheid, staat dan ook ‘haaks’ op de geest van de wet.

De wetgever sluit het “achterpoortje”

Om deze situatie te vermijden, sluit de wetgever het achterpoortje in de wet. Zo zal, naar analogie met de bestaande regeling voor tijdelijke werkloosheid wegens economische reden, de opzeggingstermijn tijdens de periode van corona-werkloosheid worden opgeschort.

Deze nieuwe regel zal met terugwerkende kracht worden toegepast op de opzeggingstermijnen die nog liepen op 5 mei 2020, alsook deze die sindsdien aanvang hebben genomen.

Concreet betekent dit het volgende: 

  • Als de opzeggingstermijn nog niet verstreken was op 5 mei 2020, wordt de opzeggingstermijn geacht geschorst te zijn tijdens de periode van corona-werkloosheid, en dit vanaf 1 maart 2020.
  • Als de opzeggingstermijn reeds verstreken was op 5 mei 2020, geldt er geen retroactieve werking. De arbeidsovereenkomst blijft op dat ogenblik beëindigd.

Verplichte aanvulling door de werkgever

Als de opzeggingstermijn reeds liep voor 1 maart 2020, wordt de opzeggingstermijn niet geacht geschorst te zijn. In dat geval zal de opzeggingstermijn gewoon doorlopen. Wel zal de werkgever verplicht zijn, voor de periode die samenvalt met de periode van corona-werkloosheid, een aanvulling op de werkeloosheidsuitkering te betalen. Deze aanvulling stemt overeen met het verschil tussen de uitkering voor tijdelijke werkloosheid en het nettoloon waarop de werknemer bij afwezigheid van de schorsing van de uitvoering van de arbeidsovereenkomst recht zou hebben gehad.

Deze aanvulling kan gebeuren bij éénmalige betaling op de einddatum van de opzeggingstermijn, of als aanvulling op het ogenblik dat de werkloosheidsuitkering wordt uitbetaald.

Momenteel (20/05/2020) is het wetsvoorstel aanhangig bij de Raad van State. Het advies wordt verwacht binnen de vijf werkdagen. Afwachten of deze regeling zal worden goedgekeurd op de eerstvolgende plenaire zitting van de Kamer.

Voor de meest recente updates over de preventiemaatregelen en arbeidsrechtelijke gevolgen van het coronavirus: de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg. Ook de Rijksdienst voor Arbeidsbemiddeling (RVA) verzamelde veel nuttige informatie over tijdelijke werkloosheid ten gevolge van het uitbreken van het coronavirus COVID-19 via deze link.

Specifieke vragen over de arbeidsrechtelijke gevolgen van COVID-19 voor uw bedrijf? Neem contact met ons op voor advies op maat via de contactpagina. We doen ons uiterste best om – ook in deze uitzonderlijke periode – alle vragen binnen de 24 uren te beantwoorden.

 

Neem contact op voor advies op maat

Meer inzicht in impact arbeidsrecht op werkgevers en werknemers?

Ontvang 2 keer per maand onze nieuwe artikels via e-mail.
Schrijf u hier in.

Uw gegevens worden vertrouwelijk behandeld en zullen nooit aan derden worden doorgegeven.